Rodzaje rankingów, po co są i co dają?

Ranking (od ang. rank; rząd, szereg) – zajmowanie określonej pozycji, ustalanie kolejności, zaszeregowanie na podstawie określonych kryteriów. Ostatniego czasu, rankingi stały się istotnym składnikiem określania pozycji konkurencyjnej różnych marek. Poniżej trochę więcej o rodzajach rankingów.

Nasze rankingi technologiczne Nasze rankingi o zdrowiu i urodzie

Jakie są funkcje rankingów?

Podstawową funkcją rankingów jest wykorzystanie konkretnych wyników w praktyce życia społeczno-gospodarczego. Są podstawą ocen służących rekomendacjom a ich efektem są podejmowane bardziej słuszne decyzje inwestycyjne lub zakupowe. Poniżej najpopularniejsze funkcje rankingów:

  • Funkcja informacyjna: baza danych o mieście, firmie lub instytucji, stanowiący zbiór informacji o nim tworzony
    przez podmioty zewnętrzne, w oparciu o jednakowe i powtarzalne cechy.
  • Funkcja komparatywna: element pozycjonowania na tle innych uczestników, przeciwstawiania ich sobie, pokazywania różnic, dystansów ich dzielących wg przyjętych cech, mierników.
  • Funkcja diagnostyczna (ewaluacyjna): forma analizy tematyki, diagnozy sytuacji, określenia słabych i mocnych stron uczestników rankingu.
  • Funkcja stymulująca: bodziec do poprawy pozycji konkurencyjnej, przesłanka do zmiany strategii rozwoju, uruchomienia określonych działań dotąd nie podejmowanych lub niedostatecznie rozwijanych.
  • Funkcje rankingów: narzędzie skondensowanej wiedzy na temat uczestnika, ilustrujące trendy rozwojowe i przedstawiające przyczyny stojące za jego sukcesami lub porażkami.
  • Funkcja demonstracyjna (promocyjna): instrument marketingu, promocji wśród nabywców danego produktu, sposobność do przedstawiania go, w przypadku korzystnych wyników, w lepszym świetle niż konkurencyjne
    marki.
  • Funkcja polityczna: instrument polityki europejskiej/krajowej/regionalnej. Ranga miast w sieci osadniczej, w strukturze administracyjnej.

Po co nam rankingi?

Uznaje się, że rankingi powstają po to „by czytelnik odnalazł w nim jakieś wskazówki, co do potencjału danego produktu. Ranking to narzędzie, którym można posługiwać się w dyskusjach o wyższości jednego podmiotu nad innym.

Komu potrzebne są rankingi?

  1. Politykom
  2. Władzom i administracji miast
  3. Przedsiębiorcom, inwestorom
  4. Mediom
  5. Inicjatorom i sponsorom
  6. Mieszkańcom
  7. Naukowcom i studentom

Typy rankingów

  • Rankingi wszechstronne – obejmują wiele dziedzin społecznych i ekonomicznych rozwoju
    miasta.
  • Rankingi ekonomiczne – akcentujące gospodarcze parametry rozwoju takie jak produkt krajowy,
    wartość eksportu produktów, zadłużenie, zatrudnienie, liczba firm transnarodowych.
  • Rankingi finansowo-biznesowe – oceniają kondycje finansową, atrakcyjność dla inwestorów.
  • Rankingi kapitału społecznego – uwzględniające wykształcenie, jakość pracy, innowacyjność i kreatywność siły roboczej, jakość edukacji, potencjał naukowy.
  • Rankingi jakości życia – analizujące parametry warunków i poziomu życia w miastach, istotne dla
    mieszkańców, często opierające się na wynikach badań ankietowych.
  • Rankingi wizerunkowe – oceniające siłę marki miasta, jego atrakcyjność dla odwiedzających np. dla
    turystów, uczestników kongresów.
  • Rankingi środowiskowe, związane z oceną dostępności i jakości środowiska z realizacją idei
    zrównoważonego rozwoju, z działaniami proekologicznymi, głównie energooszczędnym technologiami.

Wady i zalety rankingów

O wadach i zaletach rankingów pisaliśmy już tutaj, ale naukowcy widzą ten temat nieco inaczej. Ze względu na metodykę i niejednorodność przyjmowanych kryteriów, rankingi bywają niejednoznaczne, a ich wyniki przyjmowane są z rezerwą, a niejednokrotnie są nawet podważane. Jednak podstawowa zaleta rankingu wynika z łatwej, wręcz intuicyjnej interpretacji wyników.

Rankingi od kilku lat stały się powszechnym elementem, w pierwszym rzędzie medialnej oceny poziomu rozwoju, potencjałów i deficytów. Niezależnie od słów krytyki, popyt na rankingi jako źródło informacji o przestrzeni społeczno-gospodarczej świata, Europy i Polski nie powinien w najbliższym czasie maleć.

Bez wątpienia, rankingi wzbogacają wiedzę, rozwijają niekiedy metody badań miejskich, mogą przyczynić się do
zauważenia pracy badawczej przez szersze grono osób. Rozwijają aplikacyjną funkcję nauki i są jednym z niewielu „rynkowych produktów” stosowanych nauk przestrzennych. Eksperci uważają, że z punktu widzenia prestiżu dyscypliny i pozycji jej przedstawicieli na rynku należy rozwijać ten kierunek badań i doskonalić metodę rankingową.